«Назарбаев $50 мың көрімдік берді»: Тұңғышбай Жаманқұлов 90-жылдардағы құпиясын ашты

Қазақстанның халық әртісі Тұңғышбай Жаманқұлов "Ең алғашқы" бағдарламасында 90-жылдары жас актерлерді қалай баспаналы еткені туралы құпиямен бөлісті. Бұл туралы dalanews.kz-ке сілтеме жасап Politico.kz хабарлайды.

Өнер иесінің айтуынша, тоқсаныншы жылдар театр ұжымы мен жалпы мәдениет саласы үшін аса күрделі кезең болған. Қаржылық қиындықтарға қарамастан, ол басшылық еткен уақытта жас әртістердің тұрмыстық жағдайын түзеуге бар күшін салды.

"Сол кездерде Әуезов театрына басшы болып тағайындалдым. 90-жылдар өте бір қиын кездер еді. Сол кезде мен барлық мүмкіндіктерімді пайдаланып, Әуезов театрындағы жастарға үй алып беруге білек шеше кірістім. Солардың ішінде Дулыға да бар. Бірде біздің спектакльге Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев келді. Біздің қойған спектаклімізді көріп, өте қатты риза болды да, көрімдік беріп кетті. Ол 50 мың доллар болатын. Соған түгелдей он шақты пәтер сатып алдым да, бүкіл коллективке бір-бір айлықтан елбасымыздың берген сүйіншісінен сыйақы жасадым", – деді ол.

Тұңғышбай Жаманқұлов кім?

Тұңғышбай Қадырұлы Жаманқұлов – 1948 жылы 2 қазанда Жамбыл облысында дүниеге келген көрнекті театр және кино актері, режиссер, педагог әрі профессор. Ол 1973 жылы Құрманғазы атындағы Алматы мемлекеттік өнер институтының актерлік бөлімін тәмамдап, 1970 жылдан бастап М.Әуезов атындағы Қазақ мемлекеттік академиялық драма театрында қызмет етті. Бұл шаңырақта кейіннен директор әрі көркемдік жетекші лауазымдарын атқарды. Ірі тарихи тұлғалардың бейнесін сомдаудағы қайталанбас драмалық талантының арқасында қазақ өнерінің бас мэтрлерінің бірі ретінде танылып, Қазақстанның халық әртісі (1992) және КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1980) атанды. Оның 1970 жылдардан бүгінге дейінгі толық әрі шынайы экрандық фильмографиясы өте ауқымды. Ерте кезеңдегі рөлдерінің қатарында «Дала гүрсілі» (1974) мен «Фердинанд Люстің өмірі мен өліміндегі» (1976) эпизодтық образдар, «Қан мен тердегі» (1978) Тәңірберген, «Шабарман асығады» (1980) фильміндегі Әбілқайыр хан, «Тәртіпсіз балалардағы» (1980) декан, «Соңғы өткелдегі» (1981) Ораз Мерген, «Анық себептерсіздегі» (1981) Қадыров, «Қауындағы» (1982) Болат Мұсаев бар. Сондай-ақ, актер «Қара жамылған сұлу» (1982) мен «Оның домбырасының үні адал еді» (1983) картиналарына қатысып, «Күзгі ирек жолдарда» (1983) Шантөмірді, «Менің әпкем Люсяда» (1985) Ибрагимді, «Қақтығыс» (1985) пен «Түрксібте» (1986), «Жәбірленушілердің шағымы жоқта» (1986) кәуапшы Ахметті ойнады. Мұнымен қоса «Асу үстінде» (1986, Жоңғаров), «Қар барысы» (1987, Ғаби), «Айдай сұлу Айсұлу» (1987, Дауылбай жырау), «Провинциядан келген күйеу бала» (1987, Алманың ағасы), «Үлкен соғыстағы кішкентай адам» (1989, Рустам), «Опиум» (1991) жобаларында сәтті өнер көрсетті. Актёрдің ең шоқтығы биік туындыларының қатарында «Отырардың күйреуі» (1991) культтік фильміндегі Қайыр хан, «Әбілқайыр хан» (1993) тарихи драмасындағы Әбілқайыр ханның басты рөлі, «О, тағдыр, бақытсыз балалар» (1993), «Намыс» (1994) халықаралық жобасы, «Абай» (1995) лентасындағы Құнанбай және «Сағыныш» (1997) бар. Ол кейінгі жылдары да көрерменін қуантып, «Сардар» (2003) тарихи драмасында, «Көшпенділердегі» (2005) Әбілқайыр хан, «Александр. Невская битвадағы» (2008) моңғол басқағы, «Адасқандар» (2009) психологиялық триллеріндегі шал, «Уран дауылы» (2011), «Жаужүрек мың бала» (2012) эпикалық лентасындағы аңызға айналған қолбасшы Бөгенбай, «Ғаламтордағы махаббат» (2012) фильміндегі ортағасырлық жауынгер рөлдерін жоғары деңгейде алып шықты. Ал «Өкініш» (2013), «Тоқал» (2016) әлеуметтік драмасындағы Темірлан, «Ұлы дала таңындағы» (2022) Әли-Рашид образдары мен қазіргі заманғы «Zero» (2022), «Басқа Вариант Жоқ» (2023), «Жездуха» (2024) және «Көке» (2024) картиналарындағы драмалық әрі комедиялық рөлдері өнер иесінің көпқырлы талантын тағы бір мәрте дәлелдеді.