Елде баға мен халықтың табысы қалай өзгерді?

Қазақстан экономикасы өсіп жатыр, инфляция да біршама баяулаған. Алайда бағаның өсуі әлі тоқтаған жоқ. Үкімет отырысында елдің 9 айдағы экономикалық көрсеткіштері жарияланды, деп хабарлайды Politico.kz.

Премьер-министрдің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғариннің айтуынша, 2026 жылдың қаңтар-қыркүйек айларында Қазақстанның жалпы ішкі өнімі (ЖІӨ) 4,2%-ға өскен.

Экономиканың өсуіне негізінен мұнай мен басқа да шикізатқа қатысы жоқ салалар ықпал еткен. Бұл салалардағы өсім 5,4%-ға жеткен.

Әсіресе құрылыс, өңдеу өнеркәсібі, көлік және сауда салалары жақсы нәтиже көрсеткен. Олардың экономикалық өсімге қосқан жалпы үлесі 75%-дан асады.

Министрдің сөзінше, Қазақстан экономикасының мұнайға тәуелділігі біртіндеп азайып келеді. Мәселен, 2025 жылдың қорытындысында мұнай өндірудің ЖІӨ-дегі үлесі 7,8%-а дейін қысқарған.

Ал 2026 жылдың алғашқы алты айында өңдеу өнеркәсібінің үлесі 14,1%-ға жетсе, тау-кен өнеркәсібінің үлесі 12,4% болған.

Қазақстан экономикасына 16 трлн теңгеден астам инвестиция салынған

Биылғы тоғыз айда негізгі капиталға салынған инвестиция көлемі 7%-ға өсіп, 16,1 трлн теңгеге жеткен.

Серік Жұманғариннің айтуынша, бұл өсімге негізінен жеке инвесторлар үлес қосқан. Олардың инвестициясы 18,2%-ға артқан. Жалпы инвестициядағы жеке қаражаттың үлесі 85,7%-ды құраған.

Ал жылдың алғашқы жартысында Қазақстанға келген тікелей шетелдік инвестициялардың жалпы көлемі 9,4 млрд доллар болған.

Инвестиция көлемі өңдеу өнеркәсібінде 40,1%-ға, құрылыста 32%-ға, ақпарат және байланыс саласында 29,2%-ға, денсаулық сақтауда 20,4%-ға, ауыл шаруашылығында 9,1%-ға өскен.

Қазақстанда инфляция 9,3%-ға дейін төмендеді

Елде бағаның өсу қарқыны да біршама баяулаған. Тамызда жылдық инфляция 9,8% болса, қыркүйекте 9,3%-ға түскен.

Министрдің түсіндіруінше, бұған негізінен азық-түлік бағасының баяу өсуі әсер еткен. Қыркүйекте азық-түлік тауарларының бағасы тамызбен салыстырғанда 0,1%-ға арзандаған.

Жұманғарин халықтың нақты табысы да біршама өскенін айтты. Биыл бірінші тоқсанда нақты ақшалай табыстың өсімі 0,1% болса, екінші тоқсанда 0,7%-ға жеткен.

Айта кетейік, нақты табыс дегеніміз – бағаның қымбаттауын есепке алғандағы халықтың табысы. Яғни адамның алатын ақшасы ғана емес, сол ақшаға қанша тауар мен қызмет сатып ала алатыны да ескеріледі.

Елде кәсіпкерлер саны 3,2 миллионға жетті

Үкіметтің мәліметінше, Қазақстанда кәсіпкерлікпен айналысатындар саны да айтарлықтай артқан.

Өзін-өзі жұмыспен қамтығандарды қосқанда, кәсіпкерлік субъектілерінің жалпы саны 32,5%-ға өсіп, 3,2 миллионға жеткен.

Қосылған құн салығын төлейтін кәсіпкерлердің саны 28%-ға артқан.

Биыл өзін-өзі жұмыспен қамтығандар ретінде 981 мың адам тіркелген. Оның 807 мыңы алғаш рет салық есебіне тұрған.

Ал тоғыз айда 277 мың жаңа кәсіпкерлік субъектісі тіркелген. Оның 34,7 мыңы – заңды тұлға, 242,3 мыңы – жеке кәсіпкер.

Дегенмен осы аралықта 19,7 мың заңды тұлға мен 356 мың жеке кәсіпкер есептен шығарылған.

Серік Жұманғарин мұның бәрі кәсіпкерлердің жұмысын толық тоқтатқанын білдірмейтінін айтты.

Оның сөзінше, есептен шыққан 356 мың жеке кәсіпкердің 42,6%-ы 2025 жылы мүлде табыс таппаған. Ал 20,8%-ы кәсібін жалғастырып, өзін-өзі жұмыспен қамтығандар санатына ауысқан.

Осылайша, Үкіметтің есебінде экономикалық өсім, инвестиция көлемінің артуы және инфляцияның баяулауы көрсетілген. Дегенмен жылдық инфляция әлі де 9,3% деңгейінде қалып отыр.