БАҚ: Қазақстандық кәсіпкер Ресейге әскери дрондар жабдығын тасымалдайтын ірі жеткізуші атанды

2025 жылы Ресей аумағына оптикалық талшықтар мен ұшқышсыз ұшу аппараттарына арналған құрылғыларды аса ірі көлемде тасымалдаған басты импорттаушы Қазақстан мен Ресейдің қос азаматтығын алған кәсіпкер Ермек Сүйіндіков болып шықты, деп хабарлайды The Insider басылымы.

Челябі қаласында тұратын Ермек Сүйіндіков негізінен болат саудасымен айналысады. Биылғы жылдың қаңтар-наурыз айларында ол көрші елге 120 тонна талшық кіргізген. Бір дронға арналған катушканың салмағы шамамен 2 келі екенін ескерсек, бұл шикізат ондаған мың әскери аппаратты байланыспен қамтамасыз етуге толық жетеді. Тауарлар Санкт-Петербург кеденіне жақын орналасқан Шушарыдағы «Шуша» кәсіпорнының аумағына жеткізілген.

Бұдан бөлек, кәсіпкер өткен жылдың алғашқы тоқсанында жалпы құны $3,5 млн болатын 140 мың литий-ионды аккумулятор мен қуаты 1 киловаттқа жететін 50 мың электр қозғалтқышын тасымалдаған. Дәл осындай бөлшектер ұшқышсыз ұшақтарды құрастыруға жарамды. Сонымен қатар импорт тізімінде 65 мың оптикалық-талшықты байланыс құрылғысы, көлемі 38х38 миллиметрді құрайтын 450 келі бейнекамера платасы, 15 мың оптикалық объектив пен 160 келі пропеллер бар.

Ресей аумағында Сүйіндіков өзі әкелген техникаларды: Dongguan Henghui Electronic Technology аккумуляторларын, Dilong New Energy Technology Hebei қуаттау құрылғыларын және Shanghai Rui Tai Photoelectric Technology компаниясының оптикалық талшықты орау машиналарын ресми түрде сертификаттаған. Ол тіпті кеңестік үлгідегі ОНЦ-БС-1(2) арнайы коннекторларын да тіркеуден өткізді. Басылым тілшілерінің жолдаған сауалдарына кәсіпкер ешқандай жауап қатпаған.

Ақпан айында ресейлік басылымдар көрші елге қытайлық шыны талшық импорты 10 есеге өскенін жазған болатын. Жалпы алғанда, 2025 жылдың бірінші тоқсанында Ресейге $9 млн сомасына оптикалық талшық кіргізілді. Бұл 2024 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда шамамен екі есеге көп көрсеткіш. Биыл сәуір айында Саранск қаласындағы зауыт өндірісінің жойылуы сырттан келетін сатып алу көлемінің одан әрі артуына әкелуі ықтимал. Елге жеткізілген барлық шыны талшықтың 80 пайыздан астамы Ермек Сүйіндіков пен «Инкаб» жауапкершілігі шектеулі серіктестігіне тиесілі болып отыр.

«Инкаб» кәсіпорны ресми түрде азаматтық мақсаттағы оптикалық кабельдер шығаратын ірі зауыт ретінде танымал және оның өнімдерінің қатарында дрон катушкалары көрсетілмеген. Дегенмен, 2024 жылғы қосылған құн салығы бойынша деректер компанияның «Сигнал» ғылыми-зерттеу институты мен Тула қаласындағы аспап жасау конструкторлық бюросы сияқты әскери кәсіпорындармен транзакциялар жүргізгенін айқындады. Басылым журналистері зауытқа хабарласқан кезде, олар ұшқышсыз аппараттарға арналған дайын катушкаларды сата алатындарын растаған. Оған қоса, мекеме әскерилер «СВО» аймағында және басқа да өңірлерде кедергі қою, ретрансляторлар мен бақылау станцияларын орнату үшін қолданатын аэростат кабельдерін де өндіреді.

Ресейлік нарықты қамтамасыз еткен негізгі экспорттаушылар ретінде қытайлық Foshan Beyond Import and Export және Hubei Guanqun Import and Export фирмалары көрсетілген. Құжаттарда олар өндіруші ретінде тіркелгенімен, нарықта мұндай зауыттар мүлдем жоқ. Жеткізілімдердің шамамен $600 мың көлеміндегі бөлігінде жөнелтуші туралы ақпарат құпия ұсталған. Ресейлік қағаздарда бірінші компанияның атауы әдейі бұрмаланып жазылған, оның нақты атауы Foshan Bangyang Import and Export Co., Ltd екені анықталды. Бұл бизнестің сипатын жасырудан гөрі, қытайлық компаниялардың ағылшынша атауды дәл аудармадан гөрі әдемі естілуіне қарай таңдайтын әдеттегі тәжірибесіне ұқсайды.

Аталған қытайлық компанияның China Bank of Communications қаржы ұйымында жеке шоты бар. Басылымның ресми сауалына жауап ретінде: «Мұқият ойлана келе, біздің банк қазіргі уақытта сұхбат беруден бас тарту туралы шешім қабылдады», – деді China Bank of Communications өкілдері.

Бұған дейін басылым шетелдік зерттеушілермен бірлесіп, Қытай билігінің 2023 жылдан бастап тауарлар экспортына қатаң шектеу қойғанына қарамастан, қытайлық компаниялардың ресейлік әскери ұшқышсыз ұшақтарды өндіруге қажетті аса маңызды бөлшектерді сатуды жалғастырып жатқанын анықтаған екен. Жеткізушілер ұлттық валюталармен есеп айырысу, қытайлық банктер мен ресейлік ВТБ арқылы, сондай-ақ криптовалюта және SWIFT желісі мен батыстық қаржы жүйелерін пайдаланатын күрделі схемаларды құрған. Шот-фактураларда көрсетілген қытайлық жеткізуші компаниялардың көпшілігі соңғы кедендік деректерде мүлдем кездеспейді, дегенмен олардың кейбір тауарлары қазірдің өзінде Ресейдегі қоймаларда сақтаулы тұр.