Латвия Қайрат Боранбаевтың бұғатталған активтерін босатты

Латвия билігі қазақстандық кәсіпкер Қайрат Боранбаевтың ақшаны жылыстату ісі бойынша бұғатталған компанияларының акцияларына қойылған тыйымды алып тастады. Алайда кәсіпкерге қатысты қылмыстық істің жабылғаны әзірге белгісіз, деп хабарлайды «Выход к морю» Telegram арнасы.

Арнаның мәліметінше, Латвияның экономикалық қылмыстарға қарсы күрес басқармасы Боранбаевқа тиесілі Jūrmala Golf Course және Baltic Resort Group компанияларының акцияларын бұғаттан шығарған.

Латвияның коммерциялық тізіліміндегі деректерге сүйенсек, мұндай шешім 2026 жылғы маусымның соңында қабылданған. Дегенмен 2023 жылы ақшаны жылыстату күдігімен қозғалған қылмыстық істің тоқтатылғаны туралы ақпарат жоқ.

Латвияда Боранбаевтың қандай мүлкі бар?

Кәсіпкер бұл екі компанияны Швейцарияда тіркелген Divitemento Investment AG арқылы бақылайды.

Атап айтқанда, Baltic Resort Group компаниясы толығымен Боранбаевтың бақылауында. Ал Jūrmala Golf Course компаниясының 85 пайызы осы швейцариялық компанияға, қалған бөлігі кәсіпкердің Дубайда тіркелген Globex Energy FZE компаниясына тиесілі.

Бұл компаниялар Латвияның Юрмала қаласы маңындағы қымбат гольф клубына иелік етеді. Кешен 75 гектар аумақты алып жатыр. Онда гольф алаңдарынан бөлек, қонақүй, мейрамхана, дүкендер мен клуб ғимараты орналасқан.

2021 жылғы қарашаның соңында Боранбаевтың компаниялары Jūrmala Golf Course капиталына қосымша 21,3 млн еуро құйып, оның жалпы көлемін 31,5 млн еуроға жеткізген. Ал Baltic Resort Group компаниясының жарғылық капиталы 2022 жылдан бері 10,2 млн еуро көлемінде қалған.

40 млн еуродан астам қаржы бұғатталған

Латвия билігі Боранбаевқа қатысты қылмыстық істі 2023 жылғы 30 қарашада қозғаған. Бұл кәсіпкердің Қазақстандағы түрмеден босап шыққанына бірнеше апта өткен кез болатын.

Сол жылдың желтоқсанында Латвияның құқық қорғау органдары Baltic Resort Group пен Jūrmala Golf Course акцияларына тыйым салып, компаниялардың есепшоттарындағы 40 млн еуродан астам қаржыны бұғаттаған.

2024 жылғы ақпанда латвиялық тергеушілер Швейцариядан Боранбаев пен оның Divitemento Investment AG компаниясының банктік есепшоттары туралы мәліметтерді сұратқан.

Кәсіпкердің заңгерлері бұл құжаттардың Латвияға берілуіне бірнеше жыл бойы қарсылық білдірген. Алайда 2026 жылғы ақпанның басында Швейцарияның Федералдық сотында бұл даудан түпкілікті жеңілген.

Әзірге Латвиядағы компания акцияларына қойылған тыйымның алынғаны белгілі. Ал олардың есепшоттарында бұғатталған 40 млн еуродан астам қаражаттың тағдыры туралы нақты мәлімет жоқ.

Боранбаев Қазақстанда да сотталған

Еске салайық, Қайрат Боранбаев – бұрынғы президент Нұрсұлтан Назарбаевтың үлкен қызы Дариға Назарбаеваның бұрынғы құдасы.

2022 жылғы қанды Қаңтар оқиғасынан кейін Қазақстанда заңсыз иемденілген активтерді мемлекетке қайтару жұмыстары басталған. Сол кезде Боранбаев та құқық қорғау органдарының назарына іліккен.

Ол 2022 жылдың көктемінде ұсталып, 2023 жылы 14,5 млрд теңгені жымқыру ісі бойынша 8 жылға сотталған. Кейін, сол жылдың қыркүйегінде жаза мерзімі 6 жылға қысқартылып, қарашада бостандыққа шыққан.

Осы аралықта кәсіпкер Қазақстандағы активтерінің басым бөлігінен айырылған. Түрмеде отырған кезінде Чехиядағы спорт кешенін сатқан. Ал Мәскеудегі «Газпромның» жабық қалашығында орналасқан үйін алаяқтар сатып жібермек болғанымен, кәсіпкер бұл мүлкін сақтап қалған.

Бұған дейін Швейцария да 212 млн долларды бұғаттан шығарған

«Выход к морю» арнасының жазуынша, 2025 жылдың басында Швейцария билігі Боранбаевтың жұбайы Шолпан Боранбаеваға тиесілі 212 млн доллардың бұғатын алып тастаған.

Бұл ақша Қазақстан тарапының сұрауымен бұғатталған болатын. Кейін Қазақстан билігінің өз өтініші бойынша шектеу алынған. Бұл жайт Швейцария сотының құжаттарында көрсетілген.

Дегенмен Латвиядағы қылмыстық істің Қазақстандағы тергеумен байланысты қозғалғаны немесе бөлек іс екені анық емес.

Сондықтан Боранбаевтың Латвиядағы компанияларының акциялары бұғаттан шығарылғанымен, ақшаны жылыстату ісі біржола жабылды деуге әзірге негіз жоқ.