Қазақстандағы біржолғы төлемдер: кімдерге беріледі?
Қазақстанда біржолғы төлемдер деп белгілі бір жағдайда бір рет қана төленетін ақшалай көмекті айтады, деп хабарлайды Politico.kz.
Біржолғы төлемдердің барлық түрін біріктіретін бірыңғай заң жоқ, әрқайсысы Әлеуметтік кодекс, Салық кодексі немесе өзге нормативтік-құқықтық актілермен жеке реттеледі.
Біржолғы зейнетақы төлемдері
Бұл – заңнамада ең нақты айқындалған төлем түрі. Ол салымшының БЖЗҚ-дағы зейнетақы жинағының бір бөлігін бір рет алуына мүмкіндік береді. Бұл қаражат зейнетақы болып саналмайды және тек мақсатты бағытта пайдаланылуы тиіс.
Негізгі бағыттар:
• тұрғын үй жағдайын жақсарту
• емделу және медициналық қызметтерді төлеу
Төлемді БЖЗҚ-да жинағы бар және жинақ жеткіліктілігі талаптарына сай келетін азаматтар ала алады. Кейбір жағдайда ол Қазақстаннан тыс жерге тұрақты тұруға кету секілді заңда көрсетілген өзге негіздер бойынша да берілуі мүмкін.
Әлеуметтік біржолғы төлемдер
Әлеуметтік біржолғы төлемдер – мемлекеттік қолдау шараларының бір түрі. Олар Үкіметтің, әкімдіктердің немесе мәслихаттардың шешімімен белгіленеді, тұрақты жәрдемақы емес және бір реттік материалдық көмек ретінде ұсынылады.
Көбіне мына жағдайларда беріледі: • қиын өмірлік жағдайға тап болған азаматтарға
• төтенше жағдайдан зардап шеккендерге
• әлеуметтік осал санаттағы адамдарға
Төлемнің мөлшері мен алушылар тізімі нақты шешімдерге байланысты белгіленеді.
Салық салу тәртібі
Біржолғы төлемдердің салық салынуы олардың түріне қарай өзгереді және Салық кодексімен реттеледі. 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап зейнетақы төлемдері, оның ішінде біржолғы зейнетақы төлемдері, Қазақстан резиденттері үшін жеке табыс салығынан босатылды, алайда заңда көрсетілген жекелеген ерекшеліктер сақталады.
Кімдер ала алады
Біржолғы төлемдер мына азаматтарға тағайындалуы мүмкін:
• БЖЗҚ-да зейнетақы жинағы бар тұлғалар
• зейнеткерлер мен ардагерлер
• әлеуметтік осал топ өкілдері
• төтенше жағдайдан зардап шеккен азаматтар
Біржолғы төлемдер – бұл уақытша әрі бір реттік қаржылай қолдау. Олар тұрақты жәрдемақылар мен зейнетақының орнын алмастырмайды және әр төлем түрі жеке құқықтық нормалармен реттеледі.
Соңғы жаңалықтар
