Тоқаевтың жаңа жарлығы Назарбаевты тағы бір құқығынан айырды

Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев елдің сыртқы саясат тұжырымдамасына бірқатар маңызды өзгеріс енгізді, деп хабарлайды Politico.kz.

Жаңа құжатқа сәйкес Тұңғыш Президент Нұрсұлтан Назарбаевтың сыртқы саясат бойынша бастама көтеру құқығы толықтай жойылды.

Мемлекет басшысы тиісті жарлыққа 2026 жылғы 14 тамызда қол қойды. Бұл шешім 2020 жылғы 6 наурызда бекітілген бұрынғы тұжырымдаманы жаңартты. Ең басты өзгеріс Тұңғыш Президенттің өкілеттігіне қатысты болып отыр. Бұған дейін Елбасының тарихи миссиясына байланысты сыртқы саясаттың аса маңызды мәселелері бойынша бастама жасау құқығы болған. Енді бұл норма құжаттан толықтай алынып тасталды.

Сондай-ақ заң шығару билігіне қатысты анықтама да өзгеріске ұшырады. Бұрын бұл қызметті Парламент атқарады деп көрсетілген еді. Жаңа редакцияда бұл өкілеттік Қазақстан Республикасының Құрылтайына берілген. Құрылтай енді заң шығару билігін жүзеге асыратын жоғары өкілді орган ретінде бекітілді.

Еліміздің халықаралық аренадағы бағыты да нақтылана түсті. Қазақстан көпвекторлы, прагматикалық және проактивті сыртқы саясатты жалғастырады. Ұлттық мүдделерді қорғау мен қауіпсіздікті қамтамасыз ету басты назарда қалады. Бұл ретте «халық үніне құлақ асатын мемлекет» қағидаты басшылыққа алынады. Басты мақсаттың бірі ретінде әлемнің ең дамыған отыз елінің қатарына қосылу міндеті қойылды. Сондықтан әрбір азаматтың және бизнестің мүддесін сыртқы ортада қорғау жұмысы күшейтілмек. Бұл әділ әрі демократиялық әлемдік тәртіп орнатуға жол ашады.

Жаңа құжатта шетелдегі қазақстандықтардың құқығын қорғауға ерекше мән берілген. Мемлекет азаматтарды елден тыс жерде қорғауды заңға сәйкес күшейтеді. Әсіресе шетелдіктер асырап алған қазақстандық балалардың заңды мүддесін қорғау мәселесі арнайы аталған. Жалпы алғанда мемлекет сыртқы саяси бағыттың дербестігін сақтайды. Елдің егемендігі мен аумақтық тұтастығын нығайту басты басымдық болып қала береді.

Сыртқы саясатты халыққа түсіндіру жұмыстары да жаңа деңгейге көтеріледі. Үкімет қоғамның сыртқы саяси сауатын арттыруды көздеп отыр. Азаматтарға сыртқы саясаттың нақты пайдасы мен нәтижелері үнемі түсіндіріледі. Бұл халықты сырттан келетін теріс ықпалдан қорғау үшін жасалмақ. Сонымен қатар әлемдік қоғамдастықты Қазақстанның бастамаларынан хабардар ету жұмысы жалғасады. Бұл бағытта Астана халықаралық форумының әлеуеті кеңінен қолданылады.

Президенттің жаңа жарлығы қол қойылған күні күшіне енді. Ол ел дамуының жаңа кезеңіндегі сыртқы саяси сабақтастықты қамтамасыз етуге бағытталған. Бұл қадам Қазақстанның халықаралық беделін одан әрі арттыруды көздейді.